01
Παρακράτηση της κυριότητας σε διασυνοριακή πώληση
Κατά την Οδηγία 2011/7/ΕΕ, τα κράτη μέλη ορίζουν, σύμφωνα με τις εθνικές διατάξεις που υποδεικνύει το ιδιωτικό διεθνές δίκαιο, ότι ο πωλητής διατηρεί την κυριότητα των αγαθών ώσπου να εξοφληθεί πλήρως το τίμημα, εφόσον η ρήτρα παρακράτησης της κυριότητας συμφωνήθηκε ρητώς μεταξύ αγοραστή και πωλητή πριν από την παράδοση (άρθρο 9 παρ. 1). Στο ελληνικό δίκαιο ο κανόνας περιέχεται στην υποπαράγραφο Ζ.11 του ν. 4152/2013. Αν η ρήτρα αντιτάσσεται στους λοιπούς δανειστές του αγοραστή κρίνεται επομένως από το δίκαιο που υποδεικνύει το ιδιωτικό διεθνές δίκαιο, το οποίο σε διασυνοριακή πώληση δεν είναι κατ' ανάγκη το ελληνικό.
Αν ο αγοραστής πτωχεύσει σε άλλο κράτος μέλος, ο Κανονισμός (ΕΕ) 2015/848 προστατεύει τον πωλητή σε μία περίπτωση: η έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας κατά του αγοραστή δεν θίγει τα δικαιώματα του πωλητή από την επιφύλαξη κυριότητας, εάν κατά την έναρξη της διαδικασίας τα πράγματα βρίσκονται σε κράτος μέλος διάφορο του κράτους έναρξης (άρθρο 10 παρ. 1). Διαφορετικά οι συνέπειες της αφερεγγυότητας διέπονται από το δίκαιο του κράτους έναρξης της διαδικασίας (άρθρο 7).
Στην πράξη ο όρος πρέπει να περιέχεται στη σύμβαση ή σε όρους που ο πελάτης αποδέχθηκε εγγράφως πριν από την πρώτη παράδοση, και όχι μόνο στο τιμολόγιο. Οι κανόνες του ελληνικού δικαίου για την παρακράτηση της κυριότητας, και τα όριά της όταν τα πράγματα μεταπωλούνται ή μεταποιούνται, εκτίθενται στη σελίδα μας για την εξασφάλιση απαιτήσεων.
02
Οι όροι της σύμβασης που κρίνουν την είσπραξη
Εφαρμοστέο δίκαιο. Κατά τον Κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 593/2008 (Ρώμη Ι), τα μέρη επιλέγουν το δίκαιο που διέπει τη σύμβαση (άρθρο 3 παρ. 1), και το δίκαιο που υποδεικνύεται εφαρμόζεται ακόμη κι αν δεν είναι δίκαιο κράτους μέλους (άρθρο 2). Ελλείψει επιλογής, η πώληση αγαθών διέπεται από το δίκαιο της χώρας της συνήθους διαμονής του πωλητή και η παροχή υπηρεσιών από το δίκαιο της χώρας όπου ο πάροχος έχει τη συνήθη διαμονή του (άρθρο 4 παρ. 1 στοιχ. α' και β')· για τον Έλληνα προμηθευτή αυτό είναι κατά κανόνα το ελληνικό δίκαιο. Το ίδιο δίκαιο διέπει και τους τρόπους απόσβεσης των ενοχών και την παραγραφή (άρθρο 12 παρ. 1 στοιχ. δ'), οπότε η παραγραφή της απαίτησης από ανεξόφλητο τιμολόγιο κρίνεται κατά το δίκαιο της σύμβασης. Για τις συμβάσεις με καταναλωτές ισχύουν ειδικοί κανόνες (άρθρο 6).
Ρήτρα παρέκτασης δικαιοδοσίας. Κατά τον Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 (Βρυξέλλες Ια), τα μέρη, όπου κι αν έχουν την κατοικία τους, μπορούν να συμφωνήσουν ότι τις διαφορές τους θα κρίνουν τα δικαστήρια ενός κράτους μέλους· η διεθνής δικαιοδοσία τους είναι αποκλειστική, εκτός αν συμφωνηθεί διαφορετικά. Η συμφωνία καταρτίζεται εγγράφως ή προφορικά με έγγραφη επιβεβαίωση, ή κατά τύπο σύμφωνο με τις συνήθειες των μερών ή με ευρέως γνωστή συνήθεια του διεθνούς εμπορίου, και κάθε ηλεκτρονική επικοινωνία που επιτρέπει τη διαρκή καταγραφή της ισοδυναμεί με έγγραφο (άρθρο 25 παρ. 1 και 2). Με ρήτρα υπέρ των ελληνικών δικαστηρίων ο προμηθευτής μπορεί να ασκήσει την αγωγή του στην Ελλάδα.
Ρήτρα διαιτησίας. Η διαιτησία εξαιρείται από τον Κανονισμό Βρυξέλλες Ια (άρθρο 1 παρ. 2 στοιχ. δ'), και οι συμφωνίες διαιτησίας εξαιρούνται από τους κανόνες του Κανονισμού Ρώμη Ι (άρθρο 1 παρ. 2 στοιχ. ε'). Οι διαιτητικές αποφάσεις αναγνωρίζονται και εκτελούνται στην αλλοδαπή κατά τη Σύμβαση της Νέας Υόρκης του 1958. Η Ελλάδα την εφαρμόζει σε αποφάσεις που εκδόθηκαν στο έδαφος άλλου συμβαλλόμενου κράτους και σε διαφορές που θεωρούνται εμπορικές κατά το ελληνικό δίκαιο (πίνακας της UNCITRAL, δηλώσεις (a) και (c)). Οι νέοι ελληνικοί κανόνες για τη διαιτησία, που εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2027, παρουσιάζονται στη σελίδα μας για τη διαμεσολάβηση και τη διαιτησία.
03
Ποια δικαστήρια κρίνουν τη διαφορά όταν ο πελάτης παύει να πληρώνει
Όταν ο πελάτης έχει την κατοικία ή την έδρα του σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ, τη διεθνή δικαιοδοσία ρυθμίζει ο Κανονισμός Βρυξέλλες Ια. Κατά τον γενικό κανόνα, η αγωγή ασκείται στα δικαστήρια του κράτους μέλους της κατοικίας του εναγομένου (άρθρο 4). Σε διαφορές από σύμβαση μπορεί επίσης να εναχθεί στο δικαστήριο του τόπου εκπλήρωσης, ο οποίος, για την πώληση εμπορευμάτων, είναι ο τόπος του κράτους μέλους όπου, δυνάμει της σύμβασης, έγινε ή έπρεπε να γίνει η παράδοση και, για την παροχή υπηρεσιών, ο τόπος όπου παρασχέθηκαν ή έπρεπε να παρασχεθούν (άρθρο 7 σημείο 1 στοιχ. β'). Ο προμηθευτής του οποίου η σύμβαση ορίζει την παράδοση ή την παροχή στην Ελλάδα μπορεί επομένως κατά κανόνα να ενάγει στην Ελλάδα. Έγκυρη ρήτρα παρέκτασης υπερισχύει (άρθρο 25).
Εξαίρεση αποτελεί ο πελάτης-καταναλωτής, όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 17, για παράδειγμα επειδή ο προμηθευτής κατευθύνει τις δραστηριότητές του στη χώρα του καταναλωτή. Ο καταναλωτής ενάγεται τότε μόνο στα δικαστήρια του κράτους μέλους της κατοικίας του (άρθρα 17 και 18 παρ. 2).
Όταν ο πελάτης έχει την κατοικία ή την έδρα του στην Ισλανδία, τη Νορβηγία ή την Ελβετία, εφαρμόζεται αντ' αυτού η Σύμβαση του Λουγκάνο του 2007 (άρθρο 73 παρ. 1 Κανονισμού Βρυξέλλες Ια· άρθρο 64 παρ. 2 στοιχ. α' Σύμβασης)· βλ. παρακάτω. Όταν ο πελάτης έχει την κατοικία ή την έδρα του σε άλλη χώρα εκτός ΕΕ, τη διεθνή δικαιοδοσία των ελληνικών δικαστηρίων ρυθμίζει το ελληνικό δίκαιο, με την επιφύλαξη των κανόνων του Κανονισμού για τους καταναλωτές, την αποκλειστική δικαιοδοσία και τις συμφωνίες παρέκτασης (άρθρο 6 παρ. 1). Αν η ελληνική απόφαση θα εκτελεστεί εκεί όπου βρίσκεται η περιουσία του πελάτη είναι χωριστό ζήτημα, που εξετάζεται παρακάτω.
04
Ευρωπαϊκές διαδικασίες που κινούνται από την Ελλάδα
Όλες οι διαδικασίες που ακολουθούν αφορούν διασυνοριακές υποθέσεις μέσα στην ΕΕ. Η ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής, η διαδικασία μικροδιαφορών, η διαταγή δέσμευσης λογαριασμού και ο ευρωπαϊκός εκτελεστός τίτλος δεν εφαρμόζονται στη Δανία.
- Ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής (Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1896/2006): για ορισμένο χρηματικό ποσό που έχει καταστεί ληξιπρόθεσμο, όταν τουλάχιστον ένας διάδικος έχει την κατοικία ή τη συνήθη διαμονή του σε κράτος μέλος διαφορετικό από εκείνο του δικαστηρίου (άρθρα 3, 4). Το αρμόδιο δικαστήριο προσδιορίζεται από τους ενωσιακούς κανόνες διεθνούς δικαιοδοσίας· κατά καταναλωτή, μόνο τα δικαστήρια της κατοικίας του (άρθρο 6). Αν δεν υποβληθούν αντιρρήσεις, η διαταγή κηρύσσεται εκτελεστή και εκτελείται στα άλλα κράτη μέλη χωρίς κήρυξη εκτελεστότητας και χωρίς δυνατότητα αμφισβήτησης της αναγνώρισής της (άρθρα 18, 19). Η διαδικασία παρουσιάζεται αναλυτικότερα στη σελίδα μας για την είσπραξη απαιτήσεων στην Ελλάδα.
- Ευρωπαϊκή διαδικασία μικροδιαφορών (Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 861/2007): για διασυνοριακές αστικές και εμπορικές απαιτήσεις αξίας έως 5.000 ευρώ, χωρίς τόκους, έξοδα και δαπάνες, κατά τον χρόνο παραλαβής του εντύπου αγωγής από το δικαστήριο, όριο που ισχύει από τις 14 Ιουλίου 2017 (άρθρο 2 παρ. 1, όπως τροποποιήθηκε με τα άρθρα 1 και 3 του Κανονισμού (ΕΕ) 2015/2421).
- Ευρωπαϊκή διαταγή δέσμευσης λογαριασμού (Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 655/2014): εμποδίζει τη μεταφορά ή την ανάληψη κεφαλαίων, έως το ποσό της διαταγής, από λογαριασμό του οφειλέτη σε άλλο κράτος μέλος (άρθρα 1, 3). Ο δανειστής μπορεί να τη ζητήσει πριν αρχίσει η κύρια δίκη, όσο αυτή εκκρεμεί ή αφού εκδοθεί απόφαση, συναφθεί δικαστικός συμβιβασμός ή καταρτιστεί δημόσιο έγγραφο (άρθρο 5). Πριν από τον τίτλο ο δανειστής πρέπει να πείσει το δικαστήριο ότι υπάρχει επείγουσα ανάγκη, διότι υπάρχει πραγματικός κίνδυνος να ματαιωθεί ή να δυσχερανθεί ουσιωδώς η εκτέλεση, καθώς και ότι είναι πιθανό να κριθεί βάσιμη η απαίτησή του στην ουσία (άρθρο 7)· το δικαστήριο κατά κανόνα ζητεί και εγγύηση (άρθρο 12 παρ. 1). Ο οφειλέτης δεν ειδοποιείται ούτε ακούγεται πριν από την έκδοση της διαταγής (άρθρο 11). Ο δανειστής πρέπει να έχει την κατοικία ή την έδρα του σε κράτος μέλος (άρθρο 4 σημείο 6).
- Πληροφορίες για τον λογαριασμό: όταν ο δανειστής έχει ήδη εκτελεστή απόφαση, δικαστικό συμβιβασμό ή δημόσιο έγγραφο αλλά δεν γνωρίζει την τράπεζα του οφειλέτη και έχει λόγους να πιστεύει ότι ο οφειλέτης τηρεί λογαριασμό σε συγκεκριμένο κράτος μέλος, μπορεί να ζητήσει από το δικαστήριο να αναθέσει στην αρμόδια αρχή πληροφόρησης του οικείου κράτους μέλους την αναζήτηση της τράπεζας και του λογαριασμού (άρθρο 14 παρ. 1). Το αίτημα υποβάλλεται με την αίτηση για τη διαταγή δέσμευσης (άρθρο 14 παρ. 2). Σε περιορισμένες περιπτώσεις επιτρέπεται και με τίτλο που δεν είναι ακόμη εκτελεστός, όταν το ποσό είναι σημαντικό και η ανάγκη επείγουσα (άρθρο 14 παρ. 1 εδ. β').
- Ευρωπαϊκός εκτελεστός τίτλος (Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 805/2004): η απόφαση για μη αμφισβητούμενη απαίτηση, όπως εκείνη που ο οφειλέτης αναγνώρισε ή δεν αμφισβήτησε ποτέ κατά τη δίκη, πιστοποιείται από το δικαστήριο προέλευσης και εκτελείται στα άλλα κράτη μέλη χωρίς κήρυξη εκτελεστότητας (άρθρα 3, 5, 6).
- Επίδοση εγγράφων (Κανονισμός (ΕΕ) 2020/1784, που εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2022): τα δικαστικά έγγραφα επιδίδονται σε άλλο κράτος μέλος μέσω των υπηρεσιών διαβίβασης και παραλαβής που ορίζει κάθε κράτος μέλος (άρθρο 3), απευθείας με συστημένη επιστολή με απόδειξη παραλαβής (άρθρο 18) ή ηλεκτρονικά, εφόσον ο παραλήπτης έχει δώσει προηγουμένως ρητή συναίνεση (άρθρο 19). Ο παραλήπτης μπορεί, μέσα σε δύο εβδομάδες από την επίδοση, να αρνηθεί έγγραφο που δεν είναι συνταγμένο ή μεταφρασμένο σε γλώσσα που κατανοεί ή στην επίσημη γλώσσα του τόπου επίδοσης (άρθρο 12 παρ. 1 και 3).
05
Εκτέλεση ελληνικού τίτλου σε άλλο κράτος μέλος
Η απόφαση ελληνικού δικαστηρίου σε δίκη που άρχισε από τις 10 Ιανουαρίου 2015 αναγνωρίζεται στα άλλα κράτη μέλη χωρίς ειδική διαδικασία και, αν είναι εκτελεστή στην Ελλάδα, εκτελείται εκεί χωρίς κήρυξη εκτελεστότητας (άρθρα 36, 39, 66 Κανονισμού Βρυξέλλες Ια). Ο δανειστής προσκομίζει στην αρχή εκτέλεσης του άλλου κράτους αντίγραφο της απόφασης και το πιστοποιητικό που εκδίδει το ελληνικό δικαστήριο προέλευσης με το έντυπο του Παραρτήματος Ι (άρθρα 42, 53). Η εκτέλεση διέπεται στη συνέχεια από το δίκαιο του κράτους εκείνου, με τους όρους που ισχύουν για τις αποφάσεις των δικών του δικαστηρίων (άρθρο 41).
Για τις αιτήσεις που κατατίθενται από την 1η Μαΐου 2026, την ελληνική διαταγή πληρωμής εκδίδει δικηγόρος που ορίζεται από τη γραμματεία του δικαστηρίου, και όχι δικαστής (άρθρο 625 ΚΠολΔ· άρθρο 126 παρ. 5 ν. 5221/2025, όπως τροποποιήθηκε με τον ν. 5264/2025). Ο Κανονισμός Βρυξέλλες Ια αφορά αποφάσεις που εκδίδονται από δικαστήριο κράτους μέλους (άρθρο 2 στοιχ. α'), και οι αρχές που εξομοιώνει με δικαστήριο στις διαδικασίες διαταγής πληρωμής ορίζονται μόνο για την Ουγγαρία και τη Σουηδία (άρθρο 3). Το Δικαστήριο της ΕΕ έκρινε ότι οι συμβολαιογράφοι στην Κροατία, όταν εκδίδουν διαταγή εκτέλεσης βάσει δημόσιου εγγράφου χωρίς να κοινοποιηθεί η αίτηση στον οφειλέτη, δεν αποτελούν δικαστήριο κατά τον Κανονισμό Βρυξέλλες Ια ούτε κατά τον Κανονισμό για τον ευρωπαϊκό εκτελεστό τίτλο (υποθέσεις C-551/15 και C-484/15). Δεν εντοπίσαμε απόφαση ή επίσημη θέση για το αν η διαταγή πληρωμής που εκδίδει δικηγόρος ορισμένος από τη γραμματεία του ελληνικού δικαστηρίου αναγνωρίζεται και εκτελείται σε άλλο κράτος μέλος ως απόφαση κατά τον Κανονισμό Βρυξέλλες Ια ή μπορεί να πιστοποιηθεί ως ευρωπαϊκός εκτελεστός τίτλος. Το ζήτημα παραμένει ανοιχτό.
Όταν η περιουσία του πελάτη βρίσκεται σε άλλο κράτος μέλος, συνιστούμε επομένως την ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής ή δικαστική απόφαση, αντί να στηριχθεί ο δανειστής σε ελληνική διαταγή πληρωμής στο εξωτερικό. Στην Ελλάδα, εξάλλου, η διαταγή πληρωμής κατά προσώπου με διαμονή ή έδρα στο εξωτερικό δεν εκτελείται όσο διαρκεί η προθεσμία της ανακοπής, αν και στο διάστημα αυτό επιτρέπεται η λήψη ασφαλιστικών μέτρων (άρθρο 631 ΚΠολΔ).
06
Πελάτες εκτός ΕΕ
Ισλανδία, Νορβηγία και Ελβετία. Η Σύμβαση του Λουγκάνο του 2007 δεσμεύει την ΕΕ, και μαζί της την Ελλάδα, και τα τρία αυτά κράτη (Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δικαιοσύνης της Ελβετίας). Όταν ο πελάτης έχει την κατοικία ή την έδρα του σε ένα από αυτά, η Σύμβαση ορίζει ποια δικαστήρια έχουν διεθνή δικαιοδοσία, με γενικό κανόνα και ειδικούς κανόνες για τις συμβάσεις παρόμοιους με εκείνους του Κανονισμού Βρυξέλλες Ια (άρθρα 2, 5). Η ελληνική απόφαση αναγνωρίζεται εκεί χωρίς ειδική διαδικασία και εκτελείται αφού κηρυχθεί εκτελεστή κατόπιν αίτησης (άρθρα 33, 38).
Ηνωμένο Βασίλειο. Δύο συμβάσεις της Διάσκεψης της Χάγης για το Ιδιωτικό Διεθνές Δίκαιο δεσμεύουν τόσο την ΕΕ, και μαζί της την Ελλάδα, όσο και το Ηνωμένο Βασίλειο. Η Σύμβαση του 2005 για τις συμφωνίες επιλογής δικαστηρίου αφορά τις αποκλειστικές συμφωνίες επιλογής δικαστηρίου και υποχρεώνει τα δικαστήρια των άλλων συμβαλλόμενων κρατών να αναγνωρίζουν και να εκτελούν την απόφαση του επιλεγέντος δικαστηρίου (άρθρα 3, 8). Εφαρμόζεται στις συμφωνίες που συνάπτονται μετά την έναρξη ισχύος της για το κράτος του επιλεγέντος δικαστηρίου (άρθρο 16 παρ. 1). Ισχύει για την ΕΕ και την Ελλάδα από την 1η Οκτωβρίου 2015. Η πράξη προσχώρησης του ίδιου του Ηνωμένου Βασιλείου παρήγαγε αποτελέσματα από την 1η Ιανουαρίου 2021· το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί ότι δεσμεύεται χωρίς διακοπή από την 1η Οκτωβρίου 2015 (πίνακας της HCCH και σχετική γνωστοποίηση του Ηνωμένου Βασιλείου). Για αποκλειστική ρήτρα υπέρ δικαστηρίων του Ηνωμένου Βασιλείου που συμφωνήθηκε πριν από την 1η Ιανουαρίου 2021 πρέπει επομένως να εξετάζεται αν δικαστήριο κράτους μέλους θα εφαρμόσει τη Σύμβαση.
Η Σύμβαση του 2019 για την αναγνώριση και εκτέλεση αλλοδαπών αποφάσεων ισχύει για την ΕΕ από την 1η Σεπτεμβρίου 2023 και για το Ηνωμένο Βασίλειο από την 1η Ιουλίου 2025 (πίνακας της HCCH). Με δηλώσεις κατά το άρθρο 25, το Ηνωμένο Βασίλειο την επέκτεινε αρχικά μόνο στην Αγγλία και την Ουαλία, στη συνέχεια στη Σκωτία και τη Βόρεια Ιρλανδία (δήλωση της 26ης Μαρτίου 2025) και στο Γιβραλτάρ (δήλωση της 23ης Δεκεμβρίου 2025)· μεταγενέστερη δήλωση δεν εφαρμόζεται σε δίκες που είχαν ήδη αρχίσει όταν αυτή παράγει αποτελέσματα (άρθρο 30 παρ. 5). Εφαρμόζεται μόνον εφόσον, κατά τον χρόνο έναρξης της δίκης στο κράτος προέλευσης, ίσχυε μεταξύ εκείνου και του κράτους εκτέλεσης (άρθρο 16). Ελληνική απόφαση εκτελείται επομένως στο Ηνωμένο Βασίλειο με βάση αυτήν μόνον αν η δίκη στην Ελλάδα άρχισε από την 1η Ιουλίου 2025 και έπειτα.
Λοιπές χώρες. Εκτός των ανωτέρω, η ελληνική απόφαση εκτελείται κατά το δίκαιο της χώρας όπου βρίσκεται η περιουσία του πελάτη, και οι προϋποθέσεις διαφέρουν από χώρα σε χώρα· τα δίκαια αυτά δεν εξετάζονται εδώ. Το ερώτημα πρέπει να τίθεται πριν από την υπογραφή της σύμβασης: όπου η εκτέλεση ελληνικής απόφασης στη χώρα του πελάτη είναι αβέβαιη, η ρήτρα διαιτησίας διευκολύνει συχνά περισσότερο από τη ρήτρα παρέκτασης δικαιοδοσίας την εκτέλεση στο εξωτερικό, χάρη στη Σύμβαση της Νέας Υόρκης.
07
Αν ο πελάτης στο εξωτερικό πτωχεύσει
Όταν κινείται διαδικασία αφερεγγυότητας κατά του πελάτη σε άλλο κράτος μέλος (πλην της Δανίας), ο δανειστής με καταστατική έδρα στην Ελλάδα είναι κατά τον Κανονισμό (ΕΕ) 2015/848 αλλοδαπός πιστωτής (άρθρο 2 σημείο 12):
- Το δικαστήριο ή ο διαχειριστής αφερεγγυότητας ενημερώνει αμέσως τους γνωστούς αλλοδαπούς πιστωτές με ατομική ειδοποίηση, που αναφέρει τις προθεσμίες, τις συνέπειες της άπρακτης παρέλευσής τους και το όργανο στο οποίο αναγγέλλονται οι απαιτήσεις (άρθρο 54 παρ. 1 και 2).
- Ο αλλοδαπός πιστωτής αναγγέλλει την απαίτησή του με κάθε μέσο επικοινωνίας που δέχεται το δίκαιο του κράτους έναρξης· η εκπροσώπηση από δικηγόρο δεν είναι υποχρεωτική όταν αφορά μόνο την αναγγελία (άρθρο 53).
- Υπάρχει τυποποιημένο έντυπο αναγγελίας, με τον τίτλο «Αναγγελία απαιτήσεων» σε όλες τις επίσημες γλώσσες, όπου δηλώνονται το κεφάλαιο, οι τόκοι, τα έξοδα, τυχόν προνόμιο, τυχόν εμπράγματη ασφάλεια ή επιφύλαξη κυριότητας και τυχόν συμψηφισμός, με αντίγραφα των σχετικών εγγράφων (άρθρο 55 παρ. 1 και 2).
- Η αναγγελία γίνεται σε οποιαδήποτε επίσημη γλώσσα των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, αλλά μπορεί να ζητηθεί μετάφραση στη γλώσσα του κράτους έναρξης (άρθρο 55 παρ. 5).
- Την προθεσμία ορίζει το δίκαιο του κράτους έναρξης· για τον αλλοδαπό πιστωτή δεν μπορεί να είναι μικρότερη από 30 ημέρες από τη δημοσίευση της έναρξης στο μητρώο αφερεγγυότητας του κράτους αυτού (άρθρο 55 παρ. 6).
- Η επιφύλαξη κυριότητας σε πράγματα που βρίσκονται σε άλλο κράτος μέλος κατά την έναρξη της διαδικασίας προστατεύεται κατά το άρθρο 10, όπως εκτέθηκε ανωτέρω.
08
Τόκοι υπερημερίας και έξοδα είσπραξης
Η Οδηγία 2011/7/ΕΕ υποχρεώνει κάθε κράτος μέλος να αναγνωρίζει στον δανειστή εμπορικής συναλλαγής μεταξύ επιχειρήσεων τόκο υπερημερίας χωρίς όχληση, κατ' αποκοπήν ποσό τουλάχιστον 40 ευρώ για τα έξοδα είσπραξης και εύλογη αποζημίωση για τα υπερβάλλοντα έξοδα (άρθρα 3, 6). Ποιο εθνικό δίκαιο εφαρμόζεται εξαρτάται από το δίκαιο της σύμβασης.
Όταν εφαρμόζεται το ελληνικό δίκαιο, οι κανόνες βρίσκονται στην παράγραφο Ζ του ν. 4152/2013. Ο τόκος οφείλεται χωρίς όχληση, εφόσον ο δανειστής εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις του και δεν πληρώθηκε εμπρόθεσμα, εκτός αν ο οφειλέτης δεν ευθύνεται για την καθυστέρηση (υποπαρ. Ζ.4 περ. 1). Αν η σύμβαση δεν ορίζει ημερομηνία πληρωμής, ο τόκος οφείλεται μετά την πάροδο τριάντα ημερολογιακών ημερών από την παραλαβή του τιμολογίου ή, στις περιπτώσεις που ορίζει ο νόμος, από την παραλαβή των αγαθών ή των υπηρεσιών (υποπαρ. Ζ.4 περ. 3). Η συμβατική προθεσμία πληρωμής δεν υπερβαίνει τις εξήντα ημερολογιακές ημέρες, εκτός αν ρητά συμφωνήθηκε διαφορετικά και ο όρος δεν είναι κατάφωρα καταχρηστικός για τον δανειστή (υποπαρ. Ζ.4 περ. 5). Ο δανειστής δικαιούται κατ' αποκοπήν ποσό 40 ευρώ και εύλογη αποζημίωση για τα λοιπά έξοδα είσπραξης, μεταξύ των οποίων η αμοιβή δικηγόρου (υποπαρ. Ζ.7). Ο όρος που αποκλείει τον τόκο υπερημερίας είναι κατάφωρα καταχρηστικός (υποπαρ. Ζ.8 περ. 2). Το ύψος του νόμιμου επιτοκίου παρουσιάζεται στη σελίδα μας για τις εμπορικές συμβάσεις.
09
Τι αναλαμβάνουμε
Εκπροσωπούμε δανειστές στην Ελλάδα με πελάτες στο εξωτερικό, πριν από τη χορήγηση της πίστωσης και όταν η οφειλή δεν εξοφλείται. Τις υποθέσεις χειρίζονται έμπειροι δικηγόροι της Δικηγορικής μας Εταιρείας, σε άμεση επαφή με τον εντολέα.
- Σύνταξη όρων πώλησης και προμήθειας: όροι πληρωμής, παρακράτηση της κυριότητας, εφαρμοστέο δίκαιο, ρήτρες παρέκτασης δικαιοδοσίας και διαιτησίας.
- Αξιολόγηση της απαίτησης: έγγραφα, εφαρμοστέο δίκαιο και χρόνος παραγραφής, δικαστήρια που έχουν διεθνή δικαιοδοσία.
- Εξώδικες δηλώσεις, συμφωνίες διακανονισμού και έγγραφες αναγνωρίσεις οφειλής.
- Διασυνοριακή είσπραξη: ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής, ευρωπαϊκή διαδικασία μικροδιαφορών, αγωγές ενώπιον των ελληνικών δικαστηρίων, ευρωπαϊκή διαταγή δέσμευσης λογαριασμού για λογαριασμούς σε άλλα κράτη μέλη.
- Πτώχευση: αναγγελία της απαίτησης.
10
Τι καλύπτει η σελίδα
Η σελίδα αφορά εμπορικές χρηματικές απαιτήσεις επιχειρήσεων στην Ελλάδα κατά πελατών σε άλλες χώρες, κατά το ελληνικό δίκαιο, τους κανονισμούς της ΕΕ και τις διεθνείς συμβάσεις που αναφέρονται. Δεν περιγράφει το δίκαιο εκτέλεσης χωρών εκτός ΕΕ και δεν καλύπτει την καταναλωτική πίστη, τα φορολογικά, την κατάσχεση πλοίων ή τις απαιτήσεις από ή κατά κράτους. Η είσπραξη από οφειλέτη στην Ελλάδα εξετάζεται στη σελίδα μας για την είσπραξη απαιτήσεων στην Ελλάδα. Αποτελεί γενική ενημέρωση και όχι νομική συμβουλή· ποιο μέσο είναι διαθέσιμο εξαρτάται από τη σύμβαση, την κατοικία του πελάτη και τον τόπο όπου βρίσκεται η περιουσία του. Τελευταίος έλεγχος: 20 Νοεμβρίου 2026.
11
Πηγές
Νομοθεσία, διεθνείς συμβάσεις και αποφάσεις για τα στοιχεία της σελίδας (κείμενα που ελέγχθηκαν στις 20 Νοεμβρίου 2026):
- Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 (Βρυξέλλες Ια), άρθρα 1 παρ. 2 στοιχ. δ', 2 στοιχ. α', 3, 4, 6, 7 σημείο 1 στοιχ. β', 17, 18, 25, 36, 39, 41, 42, 53, 66: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2012/1215/oj
- Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 593/2008 (Ρώμη Ι), άρθρα 1 παρ. 2 στοιχ. ε', 2, 3, 4 παρ. 1, 6, 12 παρ. 1 στοιχ. δ': https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2008/593/oj
- Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1896/2006 (ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής), άρθρα 2 παρ. 3, 3, 4, 6, 18, 19: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2006/1896/oj
- Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 861/2007 (ευρωπαϊκή διαδικασία μικροδιαφορών), άρθρο 2 παρ. 1, όπως τροποποιήθηκε με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2015/2421, άρθρα 1, 3: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2015/2421/oj
- Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 655/2014 (ευρωπαϊκή διαταγή δέσμευσης λογαριασμού), άρθρα 1, 3, 4 σημείο 6, 5, 7, 11, 12, 14: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2014/655/oj
- Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 805/2004 (ευρωπαϊκός εκτελεστός τίτλος), άρθρα 2 παρ. 3, 3, 4, 5, 6: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2004/805/oj
- Κανονισμός (ΕΕ) 2020/1784 (επίδοση εγγράφων), άρθρα 1, 3, 12, 18, 19, 37: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2020/1784/oj
- Κανονισμός (ΕΕ) 2015/848 (διαδικασίες αφερεγγυότητας), άρθρα 2 σημείο 12, 7, 10, 53-55 (το άρθρο 53 όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 23 του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2844, που εφαρμόζεται από 1.5.2025): https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2015/848/oj
- Οδηγία 2011/7/ΕΕ (καθυστερήσεις πληρωμών στις εμπορικές συναλλαγές), άρθρα 3, 6, 9: https://eur-lex.europa.eu/eli/dir/2011/7/oj
- Δικαστήριο της ΕΕ, απόφαση της 9ης Μαρτίου 2017, Pula Parking, C-551/15: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/?uri=CELEX:62015CJ0551
- Δικαστήριο της ΕΕ, απόφαση της 9ης Μαρτίου 2017, Zulfikarpašić, C-484/15: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/?uri=CELEX:62015CJ0484
- ν. 4152/2013 (ΦΕΚ Α' 107/9.5.2013), άρθρο πρώτο, παράγραφος Ζ, υποπαράγραφοι Ζ.4, Ζ.7, Ζ.8, Ζ.11: https://ia37rg02wpsa01.blob.core.windows.net/fek/01/2013/20130100107.pdf
- Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, άρθρο 625, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 254 του ν. 5297/2026 (ΦΕΚ Α' 64/28.4.2026): https://ia37rg02wpsa01.blob.core.windows.net/fek/01/2026/20260100064.pdf
- ν. 5264/2025 (ΦΕΚ Α' 239/19.12.2025), άρθρο 114 (άρθρο 126 παρ. 5 ν. 5221/2025: έκδοση διαταγών πληρωμής από ορισθέντες δικηγόρους για αιτήσεις από 1.5.2026): https://ia37rg02wpsa01.blob.core.windows.net/fek/01/2025/20250100239.pdf
- Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, άρθρο 631, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 70 του ν. 5221/2025 (ΦΕΚ Α' 133/28.7.2025): https://ia37rg02wpsa01.blob.core.windows.net/fek/01/2025/20250100133.pdf
- Σύμβαση της Χάγης της 30ής Ιουνίου 2005 για τις συμφωνίες επιλογής δικαστηρίου, άρθρα 3, 8, 16, πίνακας κατάστασης και γνωστοποίηση του Ηνωμένου Βασιλείου για την έναρξη ισχύος: https://www.hcch.net/en/instruments/conventions/status-table/?cid=98
- Σύμβαση της Χάγης της 2ας Ιουλίου 2019 για την αναγνώριση και εκτέλεση αλλοδαπών αποφάσεων σε αστικές ή εμπορικές υποθέσεις, άρθρα 16, 25, 30, πίνακας κατάστασης και δηλώσεις του Ηνωμένου Βασιλείου: https://www.hcch.net/en/instruments/conventions/status-table/?cid=137
- Σύμβαση για την αναγνώριση και εκτέλεση αλλοδαπών διαιτητικών αποφάσεων (Νέα Υόρκη, 1958), πίνακας κατάστασης της UNCITRAL: https://uncitral.un.org/en/texts/arbitration/conventions/foreign_arbitral_awards/status2
- Σύμβαση του Λουγκάνο της 30ής Οκτωβρίου 2007, άρθρα 2, 5, 33, 38, 64 παρ. 2 στοιχ. α'· συμβαλλόμενα μέρη κατά την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δικαιοσύνης της Ελβετίας: https://www.bj.admin.ch/bj/en/home/wirtschaft/privatrecht/lugue-2007.html
→Είσπραξη απαιτήσεων στην Ελλάδα: από τη διαταγή πληρωμής στον πλειστηριασμό
→Εξασφάλιση απαιτήσεων: υποθήκη, ενέχυρο, εγγύηση
→Εμπορικές συμβάσεις: τόκοι, παραγραφή, δικαιοδοσία
→Διαμεσολάβηση και διαιτησία σε εμπορικές διαφορές
→Εμπορικό και εταιρικό δίκαιο
→Διαρκής νομική υποστήριξη
→Δικηγόρος επιχειρήσεων στην Ελλάδα